Hệ thống giáo dục Canada

Tổng quan hệ thống giáo dục Canada

Canada không có bộ giáo dục quốc gia mà mỗi tỉnh của Canada có cơ chế giáo dục riêng, nhưng vẫn phải đảm bảo đáp ứng các tiêu chuẩn giáo dục chung được chính phủ đặt ra. 

Hệ thống giáo dục và bằng cấp của Canada có chất lượng vượt trội, được coi trọng, được đánh giá cao và công nhận trên toàn thế giới.

Canada là quốc gia dẫn đầu G8 về mức đầu tư cho giáo dục trên bình quân đầu người nhờ vậy quốc gia này có trình độ giáo dục cao, tỉ lệ dân số Canada độ tuổi từ 25 đến 64 có bằng cao đẳng hoặc đại học là 53%, đứng đầu các nước trong Tổ chức hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD).

Cơ chế giáo dục

Mỗi tỉnh của Canada chịu trách nhiệm quản lý hệ thống giáo dục riêng của tỉnh bao gồm giáo dục tiểu học, trung học và cao đẳng đại học trong phạm vi biên giới của tỉnh đó.

Cấu trúc cơ bản của hệ thống giáo dục phổ thông ở Canada giữa các tỉnh tương tự nhau: có 3 cấp – tiểu học, trung học cơ sở và trung học.

Những khác biệt đáng chú ý bao gồm:

  • Các cấp lớp mà mỗi cấp độ bắt đầu và kết thúc khác nhau tuỳ theo tỉnh chứ không phân chia rõ ràng như ở Việt Nam.
  • Giáo dục là bắt buộc đến độ tuổi 15,16 hoặc 18 tuỳ khu vực.

Tham khảo hệ thống giáo dục của từng tỉnh Canada theo hình sau:  

Ở mỗi tỉnh sẽ có Hội đồng trường học (school boards) cung cấp chương trình giáo dục cho trẻ em từ 5 cho tới 17 – 18 tuổi. Cấp học tương tự như ở Việt Nam, từ Mẫu giáo cho đến lớp 12 (riêng ở Quebec chỉ đến lớp 11).

Tuy nhiên, cấu trúc trường và cấp lớp khác nhau giữa các tỉnh của Canada.

  • Trường tiểu học (Elementary school) dạy học sinh từ Mẫu giáo hoặc lớp 1 đến lớp 4,5,6,7 hoặc lớp 8
  • Trường trung học (Middle school) thường nhận học sinh các lớp 5,6,7 và 8; tuy nhiên, các cấp lớp cụ thể thay đổi tuỳ trường và khu vực.
  • Trường Trung học cơ sở (Junior high school) bao gồm lớp 7,8 và đôi khi lớp 9, là quá trình chuyển tiếp cho học sinh từ tiểu học đến trung học.
  • Trường Phổ thông trung học (High school) bắt đầu từ lớp 8,9 hoặc 10 hay 12 (ngoại trừ Quebec, hệ phổ thông trung học của tỉnh này từ lớp 7 đến lớp 11). Nhiều trường có cung cấp chương trình học chuyên biệt như Tú tài Quốc tế (International Baccalaureate – IB) hoặc Chương trình Năng Cao (Advanced Placement). Các trường công của Canada đang ngày càng chú trọng cung cấp các chương trình học tập thể dục thể thao và nghệ thuật. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Thời gian biểu: 

Ngày học của học sinh gồm 5 tới 6 giờ học ở lớp.

Năm học thông thường từ tháng 9 cho tới tháng 6.

Đặc biệt: trường mẫu giáo, học sinh chỉ học nửa ngày tại 1 số vùng.

Học phí và sinh hoạt phí cho học sinh quốc tế bậc tiểu học và trung học:

Các trường tiểu học và trung học công lập của Canada từ 9,500 – 14,000 CAD/năm.

Trường tư thục học phí thường cao hơn trường công do trường tư thường có tỉ lệ học sinh trên giáo viên thấp cũng như môi trường học tập tốt hơn do được chú trọng đầu tư về chất lượng giảng dạy và cơ sở vật chất. 

Chi phí trường tư thục bao gồm học phí và ăn ở nội trú dao động từ 45,500 – 60,000 CAD/năm.

Giáo dục bậc Cao đẳng và Đại học

Sau khi tốt nghiệp trung học, học sinh nộp đơn xin học vào các cơ sở giáo dục sau:

  • Các trường Cao đẳng, Đại học hoặc Học viện Kỹ thuật
  • Các chương trình học lấy bằng Cao đẳng (Diploma), Chứng chỉ, hoặc chương trình lấy bằng Cử nhân

Đặc biệt: Sinh viên được phép bắt đầu chương trình tại 1 trường, sau đó chuyển tiếp qua trường khác để lấy bằng Cử nhân theo nguyện vọng và sở thích của bản thân.

Thời gian học được chia thành các học kỳ của bậc Cao đẳng – Đại học như sau:

Học kì 1: đầu tháng 9 – giữa tháng 12

Kì nghỉ đông: giữa tháng 12 – đầu tháng 1

Học kì 2: đầu tháng 1 – đầu tháng 5

Kì nghỉ hè/ khoá học Hè: tháng 5 – tháng 9

Thông thường sinh viên thường theo học bậc Cử nhân từ 3 – 4 năm tại các trường đại học.

Hiện nay, để đáp ứng xu hướng toàn cầu hoá và yêu cầu ngày càng cao về nguồn nhân lực. Canada cung cấp nhiều lựa chọn học tập linh động cho sinh viên lựa chọn:

  • Một số trường cao đẳng đào tạo cả chương trình cử nhân và bằng cấp cao đẳng thường mang tính thực tiễn áp dụng cao. Xu hướng học chuyển tiếp từ Cao đẳng lên Đại học để lấy bằng cử nhân ngày càng phổ biến.
  • Ngày càng nhiều sinh viên chọn theo học lấy bằng cao đẳng hoặc chứng chỉ nghề thay vì bằng cử nhân đại học. Nhiều sinh viên sau khi có bằng đại học vẫn tiếp tục nâng cao kĩ năng tay nghề và kiến thức của mình bằng việc theo học tiếp bằng cấp Cao đẳng khác.
  • Co-operative education (Co-op) là kì thực tập cho phép sinh viên đi thực tập trong lĩnh vực mà họ đang theo học và được tính vào điểm học tập khi tốt nghiệp. 

Chương trình Chuyển tiếp tín chỉ lên Đại học (University Transfer Programs)

Phần lớn trường cao đẳng và học viện của Canada có kí kết những thoả thuận chung với các trường đại học về các ngành học sinh viên có thể chuyển tiếp để lấy bằng Cử nhân và các tín chỉ học ở Cao đẳng được trường Đại học công nhận.

Các chương trình chuyển tiếp này đang rất phổ biến nhờ tính linh hoạt và sự phù hợp cho sinh viên quốc tế. Do lớp học ở trường Cao đẳng có sĩ số nhỏ, nên sinh viên có nhiều cơ hội tiếp xúc với giáo viên hướng dẫn, học phí trường cao đẳng vừa phải. Điều này đặc biệt giúp ích cho sinh viên quốc tế khi mới đi du học bởi việc khởi đầu tại 1 môi trường nhỏ giúp sinh viên sớm thoải mái, dễ cởi mở để hoà nhập hơn so với môi trường rộng lớn của Đại học.

Chương trình chuyển tiếp thường gồm các ngành học: Kinh doanh, Thương mại, Báo chí, Nghệ thuật, Giáo dục, Kỹ sư, Khoa học và Khoa học máy tính và nhiều lĩnh vực khác.